Ngày 15/10/2025, Bộ Tư pháp đã công bố Hồ sơ thẩm định dự án Luật Trí tuệ nhân tạo, trong đó bao gồm dự thảo Luật Trí tuệ nhân tạo có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/6/2026 (“Dự Thảo”), xây dựng khung pháp lý toàn diện để điều chỉnh hoạt động nghiên cứu, phát triển, cung cấp, triển khai và sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo. Cụ thể:
1. Phân loại, giám sát hệ thống trí tuệ nhân tạo theo 4 cấp độ rủi ro 
Dự Thảo phân loại hệ thống trí tuệ nhân tạo thành 4 cấp độ rủi ro sau đây để áp dụng các biện pháp quản lý tương ứng:
- Rủi ro không chấp nhận được là các hệ thống trí tuệ nhân tạo có mục đích sử dụng gây tổn hại đến an ninh quốc gia, các giá trị xã hội và quyền con người, bị cấm theo quy định;
- Rủi ro cao là các hệ thống trí tuệ nhân tạo được sử dụng trong các lĩnh vực hoặc cho các mục đích có khả năng gây tổn hại đáng kể đến tính mạng, sức khỏe, các quyền cơ bản của con người, an ninh, trật tự và các lợi ích công cộng quan trọng khác;
- Rủi ro trung bình là các hệ thống trí tuệ nhân tạo có tương tác trực tiếp với con người hoặc tạo ra nội dung mà người sử dụng cần được biết về bản chất nhân tạo của nó;
- Rủi ro thấp là các hệ thống trí tuệ nhân tạo không thuộc các trường hợp quy định trên.
2. Các trường hợp hệ thống trí tuệ nhân tạo bị cấm
Theo Dự Thảo, Các hệ thống trí tuệ nhân tạo có rủi ro không chấp nhận được bị cấm phát triển, cung cấp, đưa ra thị trường hoặc đưa vào sử dụng dưới bất kỳ hình thức nào tại Việt Nam, bao gồm:
- Hệ thống được thiết kế, phát triển hoặc triển khai với mục đích trực tiếp thực hiện các hành vi bị pháp luật nghiêm cấm;
- Hệ thống có mục đích hoặc tác động thực tế là thao túng nhận thức, hành vi của con người một cách có chủ đích, dẫn đến việc làm mất khả năng tự quyết và gây tổn hại nghiêm trọng về thể chất hoặc tinh thần;
- Hệ thống lợi dụng các điểm yếu đã biết của một nhóm người dễ bị tổn thương để tác động hành vi theo hướng gây tổn hại cho chính họ hoặc người khác;
- Hệ thống sản xuất, phổ biến nội dung giả mạo do trí tuệ nhân tạo tạo ra có khả năng gây nguy hại nghiêm trọng đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội;
- Hệ thống được phát triển hoặc sử dụng nhằm chống phá Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, xâm phạm an ninh quốc gia.
3. Các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực AI
Theo Dự Thảo, doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp khởi nghiệp được ưu tiên hưởng các cơ chế hỗ trợ sau:
- Hưởng các chính sách ưu đãi, hỗ trợ chung theo dự thảo và được ưu tiên tiếp cận nguồn vốn từ Quỹ Phát triển Trí tuệ nhân tạo Quốc gia;
- Miễn hoặc giảm phí đánh giá sự phù hợp đối với hệ thống AI có rủi ro cao, đồng thời được ưu tiên tham gia cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (regulatory sandbox);
- Được cung cấp miễn phí và hướng dẫn sử dụng các bộ hồ sơ, biểu mẫu tuân thủ rút gọn do cơ quan có thẩm quyền ban hành, giúp giảm bớt thủ tục hành chính.
Doanh nghiệp có năng lực nghiên cứu – phát triển và đóng vai trò dẫn dắt hệ sinh thái AI quốc gia sẽ được hỗ trợ có điều kiện khi tham gia các dự án nghiên cứu công nghệ lõi, với yêu cầu bảo đảm: (i) Cạnh tranh lành mạnh; (ii) Tiêu chuẩn mở; và (iii) An ninh và an toàn trong ứng dụng.
Doanh nghiệp đã hoàn thành thử nghiệm có kiểm soát theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền sẽ được hưởng các quyền lợi sau:
- Được áp dụng thủ tục rút gọn trong việc đăng ký, đánh giá sự phù hợp, cấp phép hoặc công bố sản phẩm;
- Sử dụng dữ liệu, kết quả thử nghiệm hợp lệ để thay thế hoặc tích hợp vào các thành phần hồ sơ tương ứng;
- Miễn thực hiện lại các thử nghiệm còn hiệu lực, trừ trường hợp có thay đổi đáng kể về mô hình, công nghệ hoặc phát sinh sự cố nghiêm trọng ảnh hưởng đến an toàn, an ninh hoặc quyền của người sử dụng.
